Besh barmoq

Bir kuni bir qo'lning barmoqlari qaysi biri eng muhim ekani haqida bahslashib qolishdi.

— Albatta, men! — dedi Bosh barmoq. — Men eng yo'g'on va kuchliman. Mensiz hech narsani ushlab bo'lmaydi.

— Yo'q, men! — e'tiroz bildirdi Ko'rsatkich barmoq. — Men yo'l ko'rsataman, hamma men ko'rsatgan tomonga qaraydi.

— Kulgili, — dedi O'rta barmoq. — Men eng baland bo'yliman. Kim baland bo'lsa — o'sha asosiy.

— Menga esa uzuk taqishadi, — g'urur bilan dedi Nomsiz barmoq. — Demak, men eng chiroyli va qimmatlisiman.

Jimjiloq jim turardi. U eng kichkinasi edi va unga hech narsa qila olmaydigandek tuyulardi.

Barmoqlar shunchalik urishib qolishdiki, alohida yashashga qaror qilishdi. Har biri boshqalardan yuz o'girib: «Sizlarsiz ham yashayman!» dedi.

Shu payt qo'lning egasi qornini to'ydirmoqchi bo'lib, dasturxondagi issiq nonni olmoqchi bo'ldi.

Bosh barmoq uni yolg'iz ko'tarishga urindi — non sirg'alib ketdi. Ko'rsatkich barmoq cho'zildi — faqat turtib qo'ydi. O'rta, Nomsiz — hech narsa chiqmadi. Non yotaverdi, qo'l esa och qolaverdi.

Shunda Jimjiloq sekin dedi:

— Keling, hammamiz birga urinib ko'raylikmi?

Barmoqlar bir-biriga qarashdi, bitta kaftga siqilishdi — va nonni osongina ko'tarishdi. Keyin esa — choyli piyolani, qalamni, to'pni va hatto darsliklar solingan og'ir sumkani ham.

— Demak, asosiy — birortasi emas ekan, — dedi o'ychan bo'lib Bosh barmoq.

— Asosiysi — biz birgamiz, — jilmaydi Jimjiloq.

O'shandan beri barmoqlar boshqa bahslashmadi. Odamlar esa maqol to'qishdi: «Bir barmoq non ham ko'tarmaydi, besh barmoq — musht».

Sinfda ham, oilada ham, jamoada ham shunday: har kimning o'z kuchi bor, lekin haqiqiy kuch — hamma birga bo'lganda.